กระแสต้านยิวลุกโชน! เรียกร้องบอยคอตต์ 'อาดิดาส' เลือกทหารอิสราเอลโปรโมทแคมเปญรองเท้า

อาดิดาส กำลังเผชิญเสียงเรียกร้องบอยคอตต์ หลังบริษัทเครื่องแต่งกายและรองเท้ากีฬาข้ามชาติสัญชาติเยอรมันแห่งนี้ ใช้ ชาเลฟ บิตัน อดีตนายทหารอิสราเอล ในแคมเปญโปรโมท Single Shoe Service โครงการบริการจำหน่ายรองเท้าเพียงข้างเดียว แก่ลูกค้าที่ต้องการรองเท้าเพียงข้างเดียว ตามรายงานของอนาโดลู สื่อมวลชนตุรกี

พวกนักเคลื่อนไหวด้านสิทธิมนุษยชนและบรรดาผู้ใช้สื่อสังคมออนไลน์ เรียกร้องให้บอยคอตต์อาดิดาส โดยตั้งคำถามเกี่ยวกับการใช้ทหารผ่านศึกชาวอิสราเอลรายหนึ่งๆในการโปรโมทแคมเปญอำนวยความสะดวกแก่ผู้พิการ ท่ามกลางสถานการณ์สงครามในฉนวนกาซา ดินแดนที่องค์การอนามัยโลกคาดหมายว่ามีผู้พิการแขนขาขาดมากกว่า 5,000 รายและอีกมากกว่า 22,000 คนได้รับบาดเจ็บรุนแรง นับตั้งแต่ความขัดแย้งระหว่างอิสราเอลและพวกนักรบปาเลสไตน์เริ่มต้นขึ้นในฉนวนกาซา ในเดือนตุลาคม 2023

การเข้ามามีส่วนร่วมของบิตัน ซึ่งสูญเสียขาข้างซ้ายหลังได้รับบาดเจ็บระหว่างสู้รบใกล้ฉนวนกาซาในเดือนพฤษภาคม 2021 ก่อให้เกิดคำถามว่าอาดิดาสจะจัดการกับประเด็นเรื่องความพิการอย่างไร ในบริบทที่อิสราเอลกำลังก่อสงครามฆ่าล้างเผ่าพันธุ์ต่อผู้คนในฉนวนแห่งนี้ ตามรายงานของมิดเดิลอีสต์มอนิเตอร์

ในรายงานล่าสุดของยูนิเซฟ พบว่าจนถึงวันที่ 3 กุมภาพันธ์ 2026 มีเด็กๆมากกว่า 11,000 รายที่ได้รับบาดเจ็บรุนแรงถึงขั้นเปลี่ยนชีวิต และรายงานหนึ่งของซีเอ็นเอ็นที่เผยแพร่เมื่อเดือนมกราคม 2024 อ้างข้อมูลจากเซฟเดอะชิลเดรนและยูนิเซฟ ระบุว่านับตั้งแต่วันที่ 7 ตุลาคม 2003 มีเด็กต้องสูญเสียขาข้างใดข้างหนึ่งหรือทั้ง 2 ข้าง มากกว่า 10 รายในแต่ละวัน ในฉนวนกาซา

พวกนักวิจารณ์ตั้งคำถามว่า ชาวปาเลสไตน์ที่สูญเสียแขนขาได้รับการดูแลเอาใจใส่ในระดับที่เท่าเทียมกันหรือไม่ โดยจำนวนมากไม่ได้มีปัญหาใดๆกับโครงการ Single Shoe Service แต่แสดงความคลางแคลใจต่อตัวเลือกผู้เป็นตัวแทนแคมเปญของอาดิดาสมากกว่า

โครงการนี้ยังก่อประเด็นถกเถียงบนสื่อสังคมออนไลน์ ต่อกรณีที่อาดิดาสเลือก บิตัน เป็นตัวแทนของแคมเปญ เพราะเขามีภูมิหลังทางทหารและสืบเนื่องจากบริบทความขัดแย้งในฉนวนกาซา

จาเวียร์ บาร์เดม นักแสดงชาวสเปน เรียกร้องบรรดาผู้ติดตามให้ช่วยกันบอยคอตต์อาดิดาส ในข้อความที่โพสต์บนสื่อสังคมออนไลน์ หลังจากบริษัทแห่งนี้ตัดสินใจโปรโมทโครงการ Single Shoe Service ผ่าน บิตัน ซึ่งเป็นอดีตนายทหารอิสราเอล

อาดิดาส เปิดตัวโครงการ Single Shoe Service ในยุโรป เมื่อวันที่ 19 มกราคม 2026 และเริ่มดำเนินการอย่างเป็นทางการในอีก 2 เดือนต่อมา พร้อมเผยว่าโครงการดังกล่าวมีให้บริการที่ร้านค้าสาขาต่างๆซึ่งเป็นของอาดิดาส ใน 23 ประเทศทั่วยุโรป

เสียงวิพากษ์วิจารณ์ล่าสุดนี้มีขึ้นราว 2 ปี หลังจากอาดิดาสต้องเผชิญกับกระแสตีกลับเดือดดาลแบบเดียวกัน เกี่ยวกับแนวทางที่พวกเขาปฏิบัติกับ เบลลา ฮาดิด นางแบบชาวอเมริกันเชื้อสายปาเลสไตน์

ในเดือนกรกฏาคม 2024 อาดิดาส ถอด ฮาดิด ออกจากแคมเปญรองเท้าย้อนยุคที่อ้างอิงถึงกีฬาโอลิมปิกเกมส์ ที่เมืองมิวนิคปี 1972 หลังจากอิสราเอลวิพากษ์วิจารณ์การรวมเธอไว้ในแคมเปญดังกล่าว โดยแสดงความไม่พอใจต่อกรณีที่ ฮาดิด แสดงจุดยืนสนับสนุนสิทธิชาวปาเลสไตน์อย่างเปิดเผยมาอย่างยาวนาน

แม้ต่อมา อาดิดาส ขอโทษ ฮาดิด และพันธมิตรอื่นๆในแคมเปญ อ้างว่าเป็นความผิดพลาดโดยไม่เจตนา ทว่าทางบริษัทไม่กลับลำการตัดสินใจถอด ฮาดิด การกระทำที่โหมกระพือเสียงเรียกร้องบอยคอตต์บนสื่อสังคมออนไลน์

ซามี ฮัมดี ผู้สันทัดกรณีทางการเมืองสหราชอาณาจักร ให้สัมภาษณ์กับอนาโดลู ว่า อาดิดาส มีสิทธิ์เจอกับผลสนองแบบเดียวกับแบรนด์ยักษ์ใหญ่อื่นๆ ที่ต้องเผชิญกับการรณรงค์บอยคอตต์ อันเนื่องจากสงครามกาซา

"แม็คโดนัลด์ส, สตาร์บัคส์, เคเอฟซี และแบรนด์อื่นๆ ต่างได้รับผลกระทบจากขบวนการบอยคอตต์ในประเทศต่างๆที่มีชาวมุสลิมเป็นชนกลุ่มใหญ่ไปก่อนหน้าแล้ว ทำให้หลายแบรนด์ถึงขั้นต้องปิดสาขาไปหลายแห่ง และเวลานี้เริ่มมีการเรียกร้องให้คว่ำบาตร อาดิดาสในลักษณะเดียวกันแล้ว" เขากล่าว

(ที่มา:มิดเดิลอีสต์มอนิเตอร์/อนาโดลู)