ตราด -ผบ.เรือนจำจังหวัดตราด น้อมรำลึกถึง “พระองค์ภา” เสด็จเยือน4 ครั้งเรือนจำเขาระกำ สามารถพลิกโฉมจากการเป็นเพียงแหล่งฝึกวิชาชีพด้านการเกษตรและเป็นแหล่งผลิตอาหารหลักสำหรับผู้ต้องขัง สู่ต้นแบบศูนย์เรียนรู้และท่องเที่ยวเชิงเกษตรแบบสมบูรณ์ เผยพระองค์ไม่ทรงมอง “ผู้ต้องขัง” เป็นบุคคลน่ากลัว แต่คือ“ผู้ก้าวพลาด” ที่ต้องให้โอกาสฝึกอาชีพสุจริต ด้านผู้ต้องขังสุดเศร้า ให้คำมั่นขอปฏิบัติตนเป็นคนดีของสังคมและประเทศชาติตลอดไป
วันนี้ (12 มิ.ย.) นายเณร์ เลาวกุล ผู้บัญชาการเรือนจำจังหวัดตราด ได้ย้อนรำลึกภาพความทรงจำสุดประทับใจเกี่ยวกับ สมเด็จพระเจ้าลูกเธอ เจ้าฟ้าพัชรกิติยาภา นเรนทิราเทพยวดี กรมหลวงราชสาริณีสิริพัชร มหาวัชรราชธิดา เมื่อครั้งเสด็จพระราชดำเนินมายังเรือนจำแห่งนี้เป็นครั้งแรกในปี 2553 ว่า พระองค์ทรง ให้ความสำคัญกับผู้ต้องขังเป็นอย่างมาก โดยมิได้มองว่าเป็นคนที่น่ากลัวของสังคม แต่ทรงเรียกขานอย่างให้เกียรติว่า เป็นผู้ก้าวพลาด
ซึ่งในครั้งนั้น พระองค์ ยังได้ทรงนำหลักปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียงของในหลวงรัชกาลที่ 9 มาปรับใช้ในการดำเนินชีวิตของผู้ต้อง และบูรณาการเข้ากับโครงการกำลังใจ เพื่อสร้างหลักสูตรเตรียมความพร้อมก่อนปล่อยตัวเป็นระยะเวลา 5 เดือน
จนทำให้ เรือนจำชั่วคราวเขาระกำ สังกัดเรือนจำจังหวัดตราด ที่ได้รับการก่อตั้งเมื่อปี พ.ศ.2524 โดยเริ่มต้นจากการเป็นแหล่งฝึกวิชาชีพด้านการเกษตรและเป็นแหล่งผลิตอาหารหลักสำหรับผู้ต้องขัง เกิดการเปลี่ยนแปลงครั้งสำคัญ เมื่อกรมราชทัณฑ์ ได้นำหลักปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียงมาใช้ ทำให้ปัจจุบันสถานที่แห่งนี้ถูกพลิกโฉมกลายเป็นศูนย์การเรียนรู้และศูนย์การท่องเที่ยวเชิงเกษตรที่เปิดรับประชาชนและนักท่องเที่ยวทั่วไปได้อย่างสมบูรณ์
ผู้บัญชาการเรือนจำจังหวัดตราด ยังบอกอีกว่าหลังการเสด็จพระราชดำเนินมายังเรือนจำชั่วคราวเขาระกำ ของพระองค์ภา ในครั้งนั้น เรือนจำฯ ได้ดำเนินการคัดเลือกผู้ก้าวพลาดจำนวน100 คน ซึ่งเป็นผู้ต้องขังต้องโทษครั้งแรกที่เข้าเงื่อนไขการพักโทษกรณีพิเศษ และไม่เคยกระทำผิดวินัยซึ่งย้ายมาจากเรือนจำใกล้เคียง เข้าร่วมอบรมในหลักสูตรเตรียมความพร้อมก่อนปล่อยตัวเป็นตลอดระยะเวลา5 เดือนอย่างต่อเนื่อง
โดยมีหน่วยงานภาคีเครือข่ายในจังหวัด อาทิ สำนักงานเกษตรจังหวัดและวิทยาลัยสารพัดช่าง ร่วมให้ความรู้และฝึกปฏิบัติจริง
และวิชาชีพที่เปิดสอนมีหลากหลาย ครอบคลุมตั้งแต่การปลูกผักไฮโดรโปนิกส์ การทำปุ๋ยหมักชีวภาพ การตัดผม การทำขนมไทยการล้างแอร์ การซ่อมเครื่องยนต์เล็ก และการเดินไฟฟ้าภายในอาคาร รวมไปถึงการเรียนรู้วิธีการดูแลสวนทุเรียนตั้งแต่เริ่มต้นจนถึงการเก็บเกี่ยวซึ่งถือเป็นพืชที่สร้างรายได้สูงในจังหวัดตราด
การฝึกอบรมเหล่านี้ มุ่งเน้นให้ผู้ก้าวพลาดสามารถนำไปประกอบอาชีพสุจริตเพื่อเลี้ยงดูตนเองได้ โดยไม่จำเป็นต้องใช้เงินทุนหรือทรัพยากรที่มากเกินไป
“ ระหว่างปี พ.ศ.2553 -2562 พระองค์ภา ได้เสด็จมาทรงงาน ณ เรือนจำแห่งนี้ถึง4 ครั้ง และภายในเรือนจำ ก็มีอาคารทรงงานภาคสนามและอาคารทรงงานภาควิชาการ โดยในการเสด็จครั้งล่าสุดเมื่อปี พ.ศ.2562 ทรงเปิดอาคารนิทรรศการและร้านกาแฟที่พระราชทานชื่อว่า Inspire by Princess ร้านกาแฟแห่งนี้ถือเป็นพื้นที่สำหรับให้ผู้ก้าวพลาดได้ฝึกทักษะการทำอาหาร การชงเครื่องดื่ม และการเล่นดนตรีเพื่อสร้างความผ่อนคลายและปรับตัวเข้ากับการให้บริการผู้คนที่เข้ามาท่องเที่ยวจากโลกภายนอกอีกด้วย”
นอกจากนั้นภายในเรือนจำ ยังมีการปรับภูมิทัศน์และให้บริการรถรางพานักท่องเที่ยวเยี่ยมชมฐานการเรียนรู้ต่างๆ เช่น บ้านดิน การทำผ้าไหม และการทำแมลงวันลาย อีกทั้งยังมีการปลูกหม่อนเพื่อผลิตน้ำมัลเบอร์รีที่ปราศจากวัตถุกันเสีย ซึ่งปัจจุบันกลายเป็นผลิตภัณฑ์OTOP ที่พร้อมเชิญชวนให้ประชาชนได้ลิ้มลอง ทางเรือนจำยังมีแผนที่จะร่วมมือกับกรมอุทยานแห่งชาติฯ เพื่อพัฒนาพื้นที่เป็นสวนสัตว์ขนาดเล็ก โดยนำสัตว์ที่ไม่ใช่สัตว์สงวน เช่น แพะ ควาย และเม่น มาเลี้ยงเพื่อดึงดูดนักท่องเที่ยวเพิ่มเติม
ผู้บัญชาการเรือนจำจังหวัดตราด ยังบอกอีกว่าโครงการกำลังใจในพระดำริฯ นี้ ได้สร้างจุดเปลี่ยนที่ยิ่งใหญ่ในชีวิตของผู้ก้าวพลาดได้อย่างดีเยี่ยม
ขณะที่ ตัวแทนผู้เข้าร่วมโครงการรายหนึ่ง เผยว่าเป็นพระมหากรุณาธิคุณอย่างยิ่งที่ พระองค์ภา พระราชทานโอกาสให้ได้ฝึกวิชาชีพ เพื่อไม่ให้หวนกลับไปกระทำผิดซ้ำอีก และยังได้แสดงความเสียใจอย่างสุดซึ้งเมื่อได้ทราบข่าวการสิ้นพระชนม์ของพระองค์ และเพื่อเป็นการตอบแทนพระกรุณาธิคุณที่ทรงหยิบยื่นโอกาสอันล้ำค่าให้ ผู้ก้าวพลาด ยังได้ให้คำมั่นสัญญาอย่างแน่วแน่ว่าจะขอปฏิบัติตนเป็นคนดีของสังคมและประเทศชาติตลอดไป
