ท่ามกลางกระแสข่าวที่อิหร่านอาจเรียกเก็บค่าผ่านทางในรูปสกุลเงินคริปโตจากเรือสินค้านานาชาติ บริษัท Chainalysis ออกโรงเตือนว่าธุรกรรมเหล่านี้มีความเสี่ยงสูงที่จะถูกตีความว่าเป็น "การสนับสนุนทางวัตถุ" ให้แก่ระบอบที่อยู่ภายใต้มาตรการคว่ำบาตรหลายชั้น ขณะที่นักวิเคราะห์เตือนว่าสถาปัตยกรรมบล็อกเชนซึ่งบันทึกธุรกรรมไว้อย่างถาวรและเปิดเผยต่อสาธารณะ อาจกลายเป็นอาวุธของเจ้าหน้าที่บังคับใช้กฎหมาย มากกว่าที่จะเป็นเกราะป้องกันสำหรับผู้หลบเลี่ยงมาตรการคว่ำบาตร ด้านอิหร่านเองก็ขยายการใช้สินทรัพย์ดิจิทัลอยู่แล้ว ขณะที่กำลังขุดบิทคอยน์ในประเทศดิ่งลงกว่า 7 exahashes ต่อวินาทีในช่วงไม่กี่เดือนที่ผ่านมา
บริษัทวิเคราะห์บล็อกเชน Chainalysis เปิดเผยว่า การที่บริษัทเดินเรือหันไปใช้คริปโตชำระค่าผ่านทางให้อิหร่านอาจนำมาซึ่งความเสี่ยงด้านมาตรการคว่ำบาตรอย่างมีนัยสำคัญ โดย เคทลิน มาร์ติน นักวิเคราะห์ข่าวกรองอาวุโสของบริษัท ให้สัมภาษณ์กับ Cointelegraph ว่า ภายใต้กรอบมาตรการคว่ำบาตรที่บังคับใช้อยู่ในปัจจุบัน การชำระเงินใดๆ ให้แก่ระบอบอิหร่าน ไม่ว่าจะเกี่ยวข้องกับการผ่านเส้นทางน้ำสำคัญหรือไม่ก็ตาม อาจถูกตีความได้ว่าเป็น "การสนับสนุนทางวัตถุ" ซึ่งทำให้บริษัทเหล่านั้นเสี่ยงต่อการละเมิดข้อห้ามของสหรัฐฯ และนานาชาติ
"การกระทำดังกล่าวอาจนำมาซึ่งความเสี่ยงในการละเมิดมาตรการคว่ำบาตรอย่างร้ายแรง เนื่องจากกองกำลังพิทักษ์การปฏิวัติอิสลาม (IRGC) ของอิหร่านถูกคว่ำบาตรโดยหลายเขตอำนาจศาล และอิหร่านยังอยู่ภายใต้มาตรการคว่ำบาตรอย่างครอบคลุมจากสหรัฐอเมริกา" มาร์ตินระบุ
คำเตือนนี้ออกมาท่ามกลางรายงานข่าวที่ว่าอิหร่านอาจแสวงหาการเก็บค่าผ่านทางในรูปคริปโต แม้ว่าจะยังไม่มีการยืนยันอย่างเป็นทางการ ด้านประธานาธิบดีโดนัลด์ ทรัมป์ แห่งสหรัฐฯ ก็ประกาศชัดว่าจะไม่ยอมรับความพยายามใดๆ ของเตหะรานในการเรียกเก็บค่าผ่านทางจากเส้นทางน้ำที่มีความสำคัญเชิงยุทธศาสตร์นี้
อิหร่านเร่งขยายฐานคริปโต
มาร์ตินเปิดเผยอ้างอิงข้อมูลสาธารณะว่า เตหะรานขยายการใช้สินทรัพย์ดิจิทัล โดยเฉพาะสเตเบิลคอยน์ เพื่อเอื้อต่อการค้าน้ำมัน อาวุธ และสินค้าโภคภัณฑ์อยู่แล้ว อย่างไรก็ดี เธอชี้ว่าคริปโตไม่ใช่เครื่องมือหลบเลี่ยงมาตรการคว่ำบาตรที่ไร้รอยรั่ว แม้จะช่วยให้โอนเงินข้ามพรมแดนนอกระบบการเงินดั้งเดิมได้ก็ตาม เพราะธุรกรรมบล็อกเชนนั้นมีความโปร่งใสในตัวและทิ้งร่องรอยไว้อย่างถาวร
"ในหลายแง่มุม คริปโตอาจติดตามได้ง่ายกว่าวิธีการหลบเลี่ยงมาตรการคว่ำบาตรแบบดั้งเดิมเสียอีก" มาร์ตินกล่าว พร้อมชี้ให้เห็นถึงความสามารถของนักสืบในการไล่ตามเส้นทางเงินทุนไปถึงจุดแลกเปลี่ยนเป็นเงินสด ซึ่งทรัพย์สินสามารถถูกอายัดหรือยึดได้
รัสเซียก็เดินเกมเดียวกัน
รัฐที่ถูกคว่ำบาตรรายอื่นก็สำรวจแนวทางคล้ายกัน รัสเซียเป็นตัวอย่างที่ชัดเจน โดยใช้โทเคนดิจิทัลอย่าง A7A5 เพื่อเอื้อการค้าข้ามพรมแดนภายหลังถูกมาตรการคว่ำบาตรภายหลังการบุกยูเครนในปี 2565
กำลังขุดบิทคอยน์อิหร่านดิ่งหนัก
ขณะเดียวกัน กำลังขุดบิทคอยน์ของอิหร่านดิ่งลงอย่างมีนัยสำคัญในช่วงไตรมาสที่ผ่านมา โดยสูญเสียกำลังขุดไปราว 7 exahashes ต่อวินาที เหลืออยู่เพียงประมาณ 2 exahashes ต่อวินาที ท่ามกลางความตึงเครียดที่ทวีความรุนแรงขึ้นกับสหรัฐฯ และอิสราเอล
อย่างไรก็ตาม เครือข่ายบิทคอยน์โดยรวมยังคงมีเสถียรภาพ โดยกำลังขุดรวมทั่วโลกยืนอยู่ใกล้ระดับ 1,000 exahashes ต่อวินาที และที่น่าสังเกตคือผลกระทบนี้ถูกจำกัดอยู่เฉพาะในอิหร่าน โดยประเทศเพื่อนบ้านอย่างสหรัฐอาหรับเอมิเรตส์และโอมานไม่ได้รับผลกระทบแต่อย่างใด
